ตลาด EV ในประเทศไทยกำลังเติบโตอย่างรวดเร็ว ทั้งผู้ผลิต EV Charger, ผู้พัฒนาสถานีชาร์จ และ OEM ต่างให้ความสำคัญกับ “ความปลอดภัยทางไฟฟ้า” มากขึ้น เนื่องจากเป็นหนึ่งในปัจจัยสำคัญที่ส่งผลต่อการรับรองผลิตภัณฑ์และความเชื่อมั่นของผู้ใช้งาน

ตามมาตรฐาน IEC 61851 การทดสอบ EV Charger ไม่ได้มีเพียงการตรวจสอบการชาร์จไฟได้ตามปกติเท่านั้น แต่ยังต้องผ่านการทดสอบด้าน Electrical Safety หลายรายการก่อนนำผลิตภัณฑ์ออกสู่ตลาด

IEC 61851 คืออะไร?

IEC 61851 เป็นมาตรฐานสากลสำหรับระบบชาร์จรถยนต์ไฟฟ้า (Electric Vehicle Conductive Charging System) ที่กำหนดข้อกำหนดด้านความปลอดภัย ประสิทธิภาพ และการป้องกันอันตรายจากไฟฟ้าของ EV Charger

มาตรฐานนี้ครอบคลุมทั้ง

• AC Charger
• Wallbox Charger
• DC Fast Charger
• Public Charging Station

โดยผู้ผลิตจำเป็นต้องตรวจสอบว่า EV Charger สามารถใช้งานได้อย่างปลอดภัยภายใต้สภาวะการทำงานจริง

ประเภทการชาร์จ EV ตาม IEC 61851

ก่อนเริ่มการทดสอบ ควรเข้าใจประเภทของระบบชาร์จก่อน

Mode 1

การเสียบชาร์จผ่านเต้ารับทั่วไปโดยตรง

• ไม่มีระบบป้องกันภายในสาย
• ปัจจุบันใช้งานค่อนข้างน้อย

Mode 2

การชาร์จผ่านสายที่มีอุปกรณ์ป้องกันติดตั้งอยู่ภายในสายชาร์จ

• มีระบบป้องกันกระแสไฟรั่ว
• พบได้ใน Portable Charger

Mode 3

AC Charging Station

• Wallbox Charger
• Commercial Charger
• มีระบบป้องกันภายในตัวเครื่อง

Mode 4

DC Fast Charger

• ชาร์จด้วยกระแสตรง
• กำลังสูง
• ใช้ในสถานีชาร์จสาธารณะ

4 การทดสอบสำคัญสำหรับ EV Charger

1. Hipot Test (Dielectric Withstand Test)

เป็นการทดสอบความทนทานของฉนวนไฟฟ้า

หลักการคือ

• จ่ายแรงดันไฟฟ้าสูงกว่าการใช้งานจริง
• ตรวจสอบว่าไม่มีการ Breakdown
• ไม่มี Arc หรือ Flashover

หาก EV Charger ผ่านการทดสอบ Hipot แสดงว่าฉนวนสามารถป้องกันผู้ใช้งานจากไฟฟ้ารั่วได้อย่างเหมาะสม

สำหรับผู้ผลิต EV Charger การทดสอบนี้ถือเป็นหนึ่งในหัวข้อหลักของการรับรองผลิตภัณฑ์

เครื่องมือที่แนะนำ

• Electrical Safety Analyzer
• Hipot Tester

2. Insulation Resistance Test

การวัดค่าความต้านทานฉนวนระหว่าง

• วงจรไฟฟ้า
• โครงสร้างโลหะที่ผู้ใช้สามารถสัมผัสได้

โดยทั่วไปจะใช้แรงดันทดสอบ DC 500V

ค่าที่วัดได้ยิ่งสูงยิ่งดี เพราะแสดงว่ากระแสไฟฟ้ารั่วผ่านฉนวนได้น้อย

3. Leakage Current Test

หนึ่งในการทดสอบที่สำคัญที่สุดของ EV Charger

ใช้ตรวจสอบว่ามีกระแสไฟฟ้ารั่วจากระบบไปยังตัวเครื่องหรือไม่

แม้ว่า EV Charger จะผ่าน Hipot แล้ว แต่หากมีกระแส Leakage สูงเกินมาตรฐาน ผู้ใช้งานก็อาจได้รับอันตรายจากไฟฟ้าดูดได้

จุดที่มักพบปัญหา

• EMI Filter
• Power Module
• สายไฟภายใน
• ความชื้นสะสม

4. Ground Bond Test

ใช้ตรวจสอบความต่อเนื่องของระบบสายดิน (Protective Earth)

การทดสอบจะจ่ายกระแสสูงผ่าน

เพื่อวัดค่าความต้านทานของเส้นทางสายดิน

หากเกิดความผิดปกติภายในเครื่อง

ระบบสายดินจะต้องสามารถระบายกระแส Fault Current ได้อย่างปลอดภัย

สำหรับ EV Charger ประเภท Class I จะต้องมีการทดสอบ Ground Bond เพื่อยืนยันความปลอดภัยของระบบกราวด์

ความแตกต่างระหว่าง Class I และ Class II EV Charger

Class I

อาศัย

• Basic Insulation
• Protective Earth

จึงจำเป็นต้องมี Ground Bond Test

ตัวอย่าง

• DC Fast Charger
• Industrial Charger

Class II

อาศัย

• Double Insulation
• Reinforced Insulation

ไม่พึ่งระบบสายดินเป็นหลัก

ทำให้มีข้อกำหนดด้านฉนวนและ Leakage Current ที่เข้มงวดมากขึ้น

ผู้ผลิต EV Charger ควรวัดอะไรเพิ่มเติมนอกจาก Safety Test?

ในงานพัฒนา EV Charger สมัยใหม่ การผ่านมาตรฐานความปลอดภัยเพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ

วิศวกร R&D มักตรวจวัดเพิ่มเติม เช่น

✅ Input Power

✅ Output Power

✅ Conversion Efficiency

✅ Power Factor

✅ Harmonic Current

✅ Standby Power Consumption

โดยใช้ Power Analyzer ความแม่นยำสูง เช่น

• Yokogawa WT300E
• Yokogawa WT5000

เพื่อวิเคราะห์ประสิทธิภาพของระบบชาร์จและใช้ในการยื่นผลทดสอบด้าน Energy Performance

Royal Work Technology ช่วยอะไรได้บ้าง?

Royal Work Technology ให้คำปรึกษาและจัดหาเครื่องมือสำหรับการทดสอบ EV Charger ครอบคลุมทั้งด้าน Safety และ Performance เช่น

Electrical Safety Testing

• Hipot Tester
• Insulation Resistance Tester
• Leakage Current Tester
• Ground Bond Tester

Power Measurement

• Yokogawa WT300E
• Yokogawa WT5000
• Current Sensor
• Data Acquisition System

งานวิจัยและพัฒนา (R&D)

• AC Power Source
• Power Analyzer
• Harmonic Analysis
• Efficiency Measurement

สรุป

การทดสอบ EV Charger ตาม IEC 61851 ครอบคลุมการทดสอบหลัก 4 ด้าน ได้แก่

• Hipot Test
• Insulation Resistance Test
• Leakage Current Test
• Ground Bond Test

ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญในการยืนยันความปลอดภัยของผลิตภัณฑ์ก่อนออกสู่ตลาด

นอกจากนั้น ผู้ผลิต EV Charger ยุคใหม่ยังต้องให้ความสำคัญกับการวัดประสิทธิภาพพลังงาน (Efficiency), Power Factor และ Harmonic เพื่อเพิ่มคุณภาพผลิตภัณฑ์และสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันในตลาด EV ที่เติบโตอย่างต่อเนื่อง

Royal Work Technology พร้อมให้คำปรึกษาด้านเครื่องมือวัดและระบบทดสอบ EV Charger ตั้งแต่งาน R&D, Validation Test ไปจนถึง Production Test เพื่อช่วยให้การพัฒนาผลิตภัณฑ์เป็นไปอย่างแม่นยำ รวดเร็ว และสอดคล้องกับมาตรฐานสากล.

สนใจข้อมูลเพิ่มเติมหรือขอคำแนะนำในการเลือกรุ่นที่เหมาะสมกับงานของคุณ ติดต่อทีมงาน Royalworktechnology ได้เลยวันนี้.

Mail : sales@royalworktechnology.com
Phone : 081-805-4869